De regio Rijnmond zet een belangrijke stap richting betere en veiligere gegevensuitwisseling in de zorg. Ziekenhuizen en andere zorgverleners in de regio kiezen gezamenlijk voor Mitz, de landelijke toestemmingsvoorziening waarmee patiënten hun keuze voor het delen van medische gegevens centraal kunnen vastleggen.
Effectieve gegevensuitwisseling begint bij duidelijke en uniforme toestemming. Tot voor kort werd die toestemming per zorginstelling geregeld, wat in de praktijk tot onduidelijkheid en risico’s leidde. “Een patiënt kon bijvoorbeeld in het Erasmus MC toestemming hebben gegeven en denken dat alles daarmee geregeld was, terwijl diezelfde toestemming bij andere zorginstellingen ontbrak,” legt Erik Zwarter, manager Transmurale Zorg bij het Erasmus MC, uit. “Dat kan ertoe leiden dat cruciale informatie op de spoedeisende hulp niet beschikbaar is. Met Mitz kunnen patiënten hun toestemmingskeuze voor de hele zorgketen op één plek vastleggen.”
Het Erasmus MC is op 20 januari als eerste ziekenhuis in de regio overgestapt op Mitz. Daarmee ligt de weg open voor de rest van de regio Rijnmond.
Eén keuze, eigendom van de patiënt
Mitz biedt patiënten één uniforme toestemmingsvraag in plaats van meerdere losse registraties bij verschillende zorgverleners. De toestemming wordt centraal opgeslagen in een landelijke voorziening, los van het elektronisch patiëntendossier en onafhankelijk van softwareleveranciers.
“Dat is een fundamentele verandering,” zegt Maarten Wittop Koning, directeur van RijnmondNet. “Toestemming is van de patiënt, niet van het EPD. Een wijziging moet eenvoudig zijn en een overstap naar een ander systeem mag nooit betekenen dat toestemmingen opnieuw vastgelegd moeten worden.”
Daarnaast is Mitz sectoroverstijgend opgezet. Niet alleen ziekenhuizen, maar ook huisartsen, apotheken en diagnostische centra kunnen aansluiten. Op termijn volgen ook VVT en GGZ. Die brede opzet maakt veilige gegevensuitwisseling mogelijk over de hele zorgketen heen, ook over de regiogrenzen.
Gezamenlijke regionale aanpak
RijnmondNet werkt al ruim twee jaar samen met VZVZ – ontwikkelaar van Mitz namens de zorgkoepels – aan de voorbereiding en implementatie. Als regionale implementatiepartner bracht RijnmondNet zorginstellingen en leveranciers bij elkaar en stimuleerde een gezamenlijke aanpak.
Het Erasmus MC nam als eerste ChipSoft-ziekenhuis het voortouw. “We hebben privacy-, security- en juridische aspecten uitgebreid getoetst, DPIA’s uitgevoerd en samen met ChipSoft de technische inbedding in HiX gerealiseerd,” aldus Zwarter. “Daarmee hebben we de basis gelegd voor de rest van de regio.”
De komende weken sluit Franciscus aan, gevolgd door de andere ziekenhuizen. Parallel hieraan wordt ook de eerste lijn actief voorbereid, in samenwerking met RijnmondDokters en de Regionale Apothekersvereniging. Maarten Wittop Koning: “We houden het tempo bewust hoog. Een lange overgangsperiode waarin sommige partijen wel en andere niet zijn aangesloten, doet afbreuk aan de meerwaarde voor patiënt en zorgverlener.”
Randvoorwaarde voor betere zorg
Volgens RijnmondNet is Mitz geen doel op zich, maar een essentiële randvoorwaarde voor toekomstbestendige zorg. Landelijke programma’s zoals Medicatieoverdracht – waarbij medicatiegegevens veilig en uniform door de hele keten beschikbaar komen – zijn zonder centrale toestemmingsvoorziening nauwelijks uitvoerbaar.
Maarten Wittop Koning: “Hier zit directe winst voor de patiënt: minder fouten, betere overdrachten en hogere kwaliteit van zorg, met privacy en informatiebeveiliging als uitgangspunt. Mitz is geen individuele IT-keuze, maar een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Alleen door samen op te trekken, werkt het systeem zoals bedoeld – voor de patiënt én voor de zorgketen als geheel.”